Charakterystyka rdzy jęczmienia
Rdza jęczmienia, wywoływana przez grzyb Puccinia hordei, jest powszechnie występującą chorobą grzybową, która atakuje zarówno jęczmień ozimy, jak i jary, a jej obecność może prowadzić do znacznych strat w plonach. Inaczej zwana rdzą karłową jęczmienia.
Jakie są objawy rdzy jęczmienia?
Pierwsze objawy rdzy jęczmienia widoczne są na blaszce liściowej, a niekiedy również na pochwach liściowych w postaci niewielkich plamek (uredinia) barwy brunatnej. Wraz z rozwojem choroby liście żółkną i zamierają, a na ich dolnej stronie zaobserwować można czarne telia. Na roślinach silnie porażonych dodatkowo pojawiają się chlorozy i nekrozy. Przy dużym nasileniu choroba powoduje przedwczesne zamieranie i znaczne straty w plonie ogólnym ziarna oraz w jego jakości.
Kiedy rozwja się rdza jęczmienia?
Rozwój rdzy jęczmienia następuje przy umiarkowanych temperaturach z zakresu 10–20°C i wysokiej wilgotności powietrza na poziomie 70–90% – nie potrzebuje opadów deszczu.
Rdza jęczmienia jest szczególnie groźna dla jęczmienia jarego, zwłaszcza jeśli zaatakuje plantacje jesienią, obniżając wówczas jego mrozoodporność. Może obniżyć plon ziarna o 20-30%, co prowadzi do znacznych strat ekonomicznych dla producentów.
Jak zapobiegać rozwojowi rdzy jęczmienia?
Zapobiegnie rozwojowi rdzy jęczmienia opiera się na odpowiedniej agrotechnice:
- niszczeniu samosiewów jęczmienia,
- unikaniu siewu jęczmienia jarego w pobliżu upraw jęczmienia ozimego,
- przyorywaniu resztek pożniwnych, gdzie zimuje grzyb odpowiedzialny za chorobę,
- wczesnej podorywce i precyzyjnej orce jesiennej, które efektywnie ograniczają zimującą grzybnię, co jest istotne w zapobieganiu rdzy jęczmienia,
- stosowaniu zaprawionego, kwalifikowanego materiału siewnego,
- optymalnym terminie, normie oraz zagęszczeniu siewu.
Jak zwalczać rdzę jęczmienia?
Zwalczanie rdzy jęczmienia opiera się na stosowaniu fungicydów po przekroczeniu progu ekonomicznej szkodliwości, który w fazie krzewienia wynosi 10–15% liści z objawami porażenia, a w fazie strzelania w źdźbło – 10% źdźbeł na liściu flagowym lub podflagowym. Kluczowe jest monitorowanie upraw, by przystąpić do ochrony zaraz po wykryciu obecności patogenu. Zaleca się stosowanie fungicydów o działaniu układowym, które zapewniają długotrwałą ochronę przed rdzą jęczmienia. Do zwalczania stosuje się substancje czynne z grupy strobiluryn, triazoli oraz karboksyamidów. Fungicydy stosowane do zwalczania rdzy jęczmienia powinny być dobierane do fazy rozwojowej roślin oraz tempa narastania infekcji.
Porozmawiaj z nami