Cisza przed burzą? Uwaga na szkodniki buraków

30.05.2025

Szkodniki buraka, takie jak skośnik buraczak oraz szroniec zajączek, wymagają natychmiastowej lustracji pól po okresie niesprzyjających warunków pogodowych oraz zastosowania celowanej ochrony chemicznej w celu uniknięcia drastycznego spadku plonu i polaryzacji.

Kondycja buraków cukrowych w powiecie kwidzyńskim w maju 2025

Lustracja polowa przeprowadzona w województwie pomorskim 30.05.2025, w miejscowości Albertowo (powiat kwidzyński), wykazała, że długotrwały deficyt wody oraz niskie temperatury przełomu wiosny istotnie zahamowały początkowy wzrost roślin. Choć niedawne opady deszczu i wzrost temperatur powyżej 20°C zapoczątkowały dynamiczną regenerację plantacji, to ta nagła zmiana aury drastycznie zwiększyła presję, jaką wywołują szkodniki w buraku. Monitorowanie plantacji w fazie zwierania międzyrzędzi jest kluczowe, ponieważ osłabione stresem abiotycznym rośliny są najbardziej podatne na żerowanie agrofagów. Jak twierdzi Przemysław Kordowski, presja może być duża.

Jakie szkodniki atakują buraki cukrowe?

Wśród szkodników atakujących buraki cukrowe warto zwrócić uwagę na skośnika buraczaka i, nowego na naszym terenie, szrońca zajączka, ale też na śmietkę ćwiklankę pchełkę burakową, szarka komośnika, mszycę burakową oraz mątwika burakowego.

• Skośnik buraczak to niewielki motyl składający jaja na przełomie maja i czerwca.
• Szroniec zajączek to nowy, szybko rozprzestrzeniający się szkodnik buraka cukrowego.

Ich szkodliwość może znacznie obniżyć wysokość i jakość plonu. Szkodniki buraka cukrowego mogą w krótkim czasie obniżyć plon o kilka ton z hektara w uprawie. Monitoring plantacji powinien być prowadzony co najmniej raz w tygodniu.

Dlaczego skośnik buraczak i jego objawy żerowania stanowią bezpośrednie zagrożenie dla plonu technologicznego?

Skośnik buraczak żeruje w liściach, tworząc nieregularne plamy, które powodują drastyczne straty w plonie korzeni oraz spadek polaryzacji cukru. Regularnie pojawia się w różnych obszarach Polski, dlatego ważna jest kontrola jego występowania.

Stadium szkodliwym są larwy – wgryzają się w ogonki liściowe, powodując zahamowanie wzrostu liści właściwych i uszkadzając główki buraków. Uszkodzenia powodowane przez szkodnika ułatwiają wnikanie patogenów.

W badaniach nad szkodliwością skośnika buraczaka odnotowano, że silna presja gąsienic w fazie BBCH 35-39 może obniżyć masę korzenia o 20-30%, a zawartość cukru w soku komórkowym spada nawet o 2-3 punkty procentowe. 

– Przemysław Kordowski, Przedstawiciel Regionalny, Sumi Agro Poland

Czym charakteryzuje się szroniec zajączek i dlaczego jest nowym niebezpieczeństwem?

Szroniec zajączek to pluskwiak, który wywołuje ogromne szkody ilościowe i jakościowe, będąc wektorem bakterii Candidatus Arsenophonus phytopathogenicus wywołującej syndrom niskiej zawartości cukru (SBR).

Ten nowy, ekspansywny szkodnik buraka cukrowego rozprzestrzenia się w Polsce ze względu na sprzyjające warunki – postępujące zmiany klimatu oraz intensywne uprawy. Sama obecność pluskwiaka nie niszczy tkanki mechanicznie w stopniu krytycznym – największe zagrożenie stanowi infekcja bakteryjna SBR, którą ten owad przenosi, blokuje wiązki przewodzące rośliny, prowadząc do żółknięcia liści i redukcji cukrowości nawet poniżej 12%.

Jak zapobiegać rozwojowi szkodników w buraku?

Skuteczne zapobieganie rozwojowi szkodników w buraku wymaga zintegrowanego podejścia, łączącego:

• płodozmian (polega na nieuprawianiu buraków po sobie przez co najmniej 3-4 lata),
• precyzyjną uprawę roli,
• wczesny siew (pozwala roślinom wykształcić silne liście przed atakiem szkodników),
• zaprawianie nasion (jest najskuteczniejszą metodą ochrony przed szkodnikami w początkowej fazie),
• eliminację zachwaszczenia,
• monitoring za pomocą tablic lepowych,
• terminową aplikację insektycydów,
• izolację przestrzenna plantacji.

Czym pryskać buraka cukrowego?

W naszym portfolio znajdują się dwa insektycydy zarejestrowane do ochrony buraków cukrowych. MOSPILAN 20 SP na szrońca zajączka oraz INAZUMA 130 WG na skośnika buraczaka. Oba insektycydy możemy stosować do ochrony buraków cukrowych od początku zakrywania międzyrzędzi do fazy, gdy korzeń osiąga wielkość wymaganą do zbioru (BBCH 31-39). Dawki i szczegółowe zalecenia stosowania znajdują się w etykietach produktów.

Oba insektycydy wykazują wysoką stabilność działania w szerokim zakresie temperatur, co pozwala na elastyczne dopasowanie terminu oprysku do aktualnych warunków pogodowych. Precyzyjne dawkowanie oraz wytyczne dotyczące optymalnego terminu stosowania znajdują się w etykietach instrukcjach wybranych produktów.

Aktualizacja: 25.06.2026